BaşlangıçOrta seviyeİleri seviye
Danışmanlık
En iyi şeyler her zaman herkese açık olmaz.

Özel tekliflere, fırsatlara ve yalnızca abonelere özel ayrıcalıklara ilk siz ulaşın. Kaydolun ve neleri kaçırdığınızı görün.

Kripto para işlemlerinde emir türleri nelerdir?

What Are the Different Order Types?

Bir kripto para borsasına yeni kaydolup ekrandaki düğmelerin ne işe yaradığını mı merak ediyorsunuz? Yoksa Wall Street’i bir kez daha izleyip borsanın nasıl işlediğini daha iyi anlamaya mı çalışıyorsunuz?

Bu yazıda, varlık alıp satmak için borsaya iletilen farklı emir türlerini ele alacağız. Birazdan göreceğimiz gibi, temel olarak iki kategori var: limit emirler ve piyasa emirleri. Ancak bunlar, çeşitli emirleri tanımlamak için kullanılan özelliklerden yalnızca ikisi.

Hemen başlayalım.

Piyasa emri mi, limit emir mi?

Piyasa emirleri, anında gerçekleşmek üzere verilir; varlığın o anki fiyatından işlem yapma talimatıdır. Örneğin, herhangi bir kripto para borsasında Bitcoin 15.000 dolardan işlem görürken 3 BTC almak istiyorsunuz. Fiyatın düşmesini beklemeden bu coin’ler için 45.000 dolar ödemeyi göze alıyorsanız piyasa alış emri verirsiniz.

Market Order vs. Limit Orders

Peki bu coin’leri kim satıyor? Yanıt, anında gerçekleşmeyen ve belirli bir fiyat seviyesinde işlem yapılmasını isteyen limit emirlerin biriktiği emir defterinde. Bu emirler, “fiyat y’ye geldiğinde x miktarında işlem yap” gibi talimatlar içerebilir.

Bu örnekte, başka bir kullanıcı daha önce borsaya fiyat 15.000 dolara ulaştığında 3 BTC satması için emir vermiş olabilir. Siz piyasa emrinizi verdiğinizde borsa da emrinizi emir defterindeki bu limit emriyle eşleştirir.

Aslında siz yeni bir emir oluşturmaz, mevcut bir emri yerine getirerek emir defterinden kaldırmış olursunuz. Böylece borsanın likiditesini azalttığınız için piyasa alıcısı (taker) sayılırsınız. Diğer kullanıcıysa borsaya likidite sağladığı için piyasa yapıcısıdır (maker). Piyasa yapıcılar borsanın işleyişine katkıda bulunduğundan genellikle daha düşük işlem ücreti öder.

Bu iki rol arasındaki ilişkiyi ayrıntılı incelemek için “Piyasa Yapıcılar ve Piyasa Alıcıları” yazımıza göz atın. Yazı, borsaların nasıl çalıştığını daha iyi anlamanız için işleyişin ayrıntılarını ele alıyor.

Piyasa emirleri hakkında bilinmesi gerekenler

Piyasa emirleri, işlemi o an mevcut olan en iyi fiyattan gerçekleştirmek üzere verilen alış veya satış talimatlarıdır. Bu fiyat, emir defterindeki duruma bağlı olduğundan ekranda gördüğünüz fiyatla her zaman aynı olmayabilir. Bu nedenle işleminiz biraz farklı bir fiyattan gerçekleşebilir.

Piyasa emirleri, işlemleri anında ya da neredeyse anında gerçekleştirmek için idealdir. Ancak kayma ve kur farklarıyla bağlantılı maliyetleri de hesaba katın: Aynı işlemi limit emirle yapsaydınız daha az ödeyebilirdiniz.

Yaygın emir türleri

En temel emir türleri piyasa alış, piyasa satış, limit alış ve limit satış emirleridir. Ancak yalnızca bunlara bağlı kalırsanız işlem seçenekleriniz kısıtlı olabilir. Piyasa koşullarından kısa veya uzun vadeli işlemlerde daha iyi yararlanmak için temel emirlerin ötesine geçebilirsiniz.

Stop-limit emirleri

Stop-limit emirleri, bir stop fiyatı ve limit fiyatı belirleyerek olası işlem kayıplarını yönetmenize yardımcı olur. Örneğin, Bitcoin (BTC) 10.000 dolarken stop fiyatı 9.900 dolar, limit fiyatı 9.895 dolar olan bir stop-limit emri verdiğinizi düşünün. Fiyat 10.000 dolardan 9.900 dolara düşerse 9.895 dolarlık bir limit emir devreye girer.

Stop-Limit Order

Bu emrin yalnızca stop fiyatına ulaşıldığında devreye girdiğini unutmayın. Bu koruma yöntemine rağmen fiyatın yeniden yükselmeme riski vardır. Fiyat 9.895 doların altına düşer ve toparlanmazsa emriniz gerçekleşmeyebilir.

Biri Diğerini İptal Eder (OCO) emirleri


“Biri diğerini iptal eder” (OCO) emri, iki koşullu emri tek bir işlemde birleştiren gelişmiş ve kullanışlı bir araçtır. Emirlerden biri devreye girdiğinde diğeri iptal edilir. Örneğin, BTC’yi 10.000 dolardan satın aldığınızı düşünün. OCO emriyle ya Bitcoin için 9.900 dolardan alış emri verebilir ya da fiyat 11.000 dolara yükselince satış emri oluşturabilirsiniz. Bu emirlerden biri gerçekleştiğinde diğeri otomatik olarak iptal edilir; böylece önce yalnızca biri tamamlanır.

Emir geçerlilik süresi nedir?

Emirlerle ilgili anlaşılması gereken bir diğer önemli kavram da “emir geçerlilik süresi”dir (time in force). İşlem başlatırken belirlediğiniz bu parametre, emrin hangi koşullarda ve ne zaman sona ereceğini belirtir.

İptal edilene kadar geçerli (GTC)

İptal edilene kadar geçerli (GTC) emri, işlem gerçekleşene ya da yatırımcı emri kendisi iptal edene kadar açık kalır. Çoğu kripto para işlem platformunda bu seçenek varsayılan olarak ayarlanır.

Emirlerin işlem günü sonunda çoğu zaman kapatıldığı hisse senedi piyasalarının aksine, kripto para piyasası 7/24 çalışır. Bu nedenle GTC emirleri kripto piyasasında daha yaygın kullanılır.

Derhal gerçekleştir veya iptal et (IOC)

IOC emirlerinde, emrin herhangi bir bölümü hemen gerçekleşemiyorsa o bölüm iptal edilir. Örneğin, 10.000 dolardan 10 BTC almak için emir verdiğinizi, ancak bu fiyattan yalnızca 5 BTC alınabildiğini düşünün. 5 BTC satın alınır, emrin kalan kısmı iptal edilir.

Tamamını gerçekleştir ya da iptal et (FOK)

Tamamını gerçekleştir ya da iptal et (FOK) emirleri hemen yerine getirilir; emir ya anında tamamen gerçekleşir ya da iptal edilir. Borsaya 10.000 dolardan 10 BTC satın alma talimatı verdiğinizde emrin yalnızca bir kısmı gerçekleşmez. Belirtilen fiyattan 10 BTC’nin tamamı hemen alınamıyorsa emir iptal edilir.

Sonuç

Başarılı alım satım için farklı emir türlerine hâkim olmak çok önemlidir. Stop emirleri kayıpları azaltmaya, OCO emirleri ise farklı olasılıklara göre strateji kurmaya yardımcı olur.

Toplam
0
Paylaşım
Önceki
Borsada Maker ve Taker Kimdir?
Who Are Market Makers and Market Takers?

Borsada Maker ve Taker Kimdir?

Döviz, hisse senedi ya da kripto para piyasalarında işlem yapmanın temelinde

Sonraki
Web3’te kodsuz araçlar ne işe yarıyor?
What Are No-Code Tools In Web3?

Web3’te kodsuz araçlar ne işe yarıyor?

Web3 teknolojilerinin hızla gelişen dünyasında kodsuz araçlar, insanların

Bunlar da ilginizi çekebilir